← Powrót do kataloguPOLSKI SZLAK PAMIĘCI / POSTS

🇵🇱 LEONARD WITOLD KUCZYS „LOLEK” (1922–1997) — OD WILNA DO CARDIFF

2026-11-17 · Polski Szlak Pamięci w Walii · Biografie i historie

Oficer Polskiej Marynarki Wojennej, emigrant, księgarz i działacz społeczny.

Na cmentarzu Western Cemetery w Cardiff, w sekcji A, w grobie nr 505, spoczywa Leonard Witold Kuczys.

Na jego nagrobku widnieją lata 1923–1997. Jednak odnalezione opracowania i dokumenty wskazują, że urodził się najprawdopodobniej 6 listopada 1922 roku.

Kim był człowiek, którego historię próbujemy dziś odtworzyć?

⚓ Z Wilna do Polskiej Marynarki Wojennej

Z informacji przekazanych przez profesora Tomasza Balbusa z Instytutu Pamięci Narodowej wynika, że Kuczys urodził się w Wilnie, a jego ojciec miał na imię Witold.

W książce profesora „Fakir”, tom II, pojawia się jako Leonard Witold Kuczys „Lolek”, w kontekście wydarzeń związanych z polską konspiracją w Wilnie pod okupacją sowiecką.

Jego dokładne losy wojenne nadal pozostają przedmiotem badań.

Nowy, interesujący ślad pochodzi z 30 listopada 1945 roku.

W londyńskim „Dzienniku Polskim i Dzienniku Żołnierza”, w dziale poszukiwań, odnaleźliśmy ogłoszenie wymieniające „Midsh W. Kuczys”, z adresem korespondencyjnym na brytyjskim okręcie HMS „Cockatrice”.

Osoba ta posiadała wiadomości o synach kapitana Machnowskiego z Wilna.

HMS „Cockatrice” był brytyjskim trałowcem klasy Algerine, służącym podczas II wojny światowej.

Zbieżność nazwiska, inicjału, związków z Wilnem i służbą morską sugeruje, że mogło chodzić o Leonarda Witolda Kuczysa. Nie udało się jeszcze ostatecznie potwierdzić tej identyfikacji ani jego przydziału na okręt.

W opracowaniu „Kadry Morskie Rzeczypospolitej” Kuczys figuruje jako podporucznik marynarki rezerwy ze starszeństwem od 12 stycznia 1946 roku.

Nowe życie w Wielkiej Brytanii

Po wojnie pozostał na emigracji.

15 września 1949 roku wydano mu brytyjskie świadectwo naturalizacji, numer BNA7306. Mieszkał wówczas w Thornton Heath w Surrey, a jego zawód określono jako travel clerk — pracownik biura podróży.

W 1958 roku czasopismo „Nasze Sygnały” wymieniło Kuczysa jako pracownika Co-operative Travel Service w Cardiff.

Z kolei w dokumentacji cmentarnej z 1997 roku jego zawód zapisano jako bookseller — księgarz.

Człowiek, który sam pielęgnował pamięć

7 listopada 1976 roku w Cardiff odbyła się uroczystość odsłonięcia tablicy poświęconej polskim żołnierzom, lotnikom i marynarzom poległym podczas II wojny światowej.

W relacji opublikowanej w „Naszych Sygnałach” zapisano, że Stowarzyszenie Marynarki Wojennej reprezentowali Kuczys i Wroński.

To szczególny moment w jego historii. Człowiek, którego dziś próbujemy przypomnieć, sam uczestniczył w upamiętnianiu polskich żołnierzy w Walii.

Ostatnie lata

Leonard Witold Kuczys zmarł 1 grudnia 1997 roku w Cardiff, w wieku 75 lat.

W nekrologu określono go jako porucznika marynarki i długoletniego działacza społecznego.

Został pochowany 5 grudnia 1997 roku na Western Cemetery.

W tym samym grobie spoczywa Joan Mary Kuczys, pochowana w 1999 roku.

Wciąż poszukujemy informacji o działalności Kuczysa w Wilnie, przebiegu jego służby wojskowej, pracy księgarskiej oraz udziale w życiu polskiej społeczności Cardiff.

Jeżeli ktoś z mieszkańców Walii pamięta Witolda Kuczysa, znał go osobiście lub posiada fotografie i dokumenty dotyczące jego życia, będziemy wdzięczni za kontakt.

Polski Szlak Pamięci w Walii

Przywracamy pamięć o tych, którzy żyli wśród nas.

Źródła:

• „Kadry Morskie Rzeczypospolitej”, t. V, s. 149 i 470.

• „Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza”, 30 listopada 1945 r., nr 284, dział „Poszukiwania”.

• „Nasze Sygnały”, nr 93/1958, s. 11.

• „Nasze Sygnały”, nr 136/1976–1977, s. 47.

• „Nasze Sygnały”, nr 182/1997, s. 75.

• „The London Gazette”, 18 listopada 1949, s. 5477.

• The National Archives, HO 334/329/7306.

• Tomasz Balbus, „Fakir”, t. II, 2019.

• Cardiff Bereavement Services, rejestr pochówków.

Badania trwają. Rozbieżności w dacie urodzenia oraz nowy ślad dotyczący HMS „Cockatrice” wymagają dalszej weryfikacji.